Të gjithë dashurojnë, por asnjë dashuri nuk është e njëjtë: Mbi universalitetin dhe individualitetin e ndjenjës

Dashuria mbetet pasioni më i përbotshëm i njerëzimit, por ajo i nënshtrohet gjithmonë gjurmës së pashlyeshme të individualitetit. Ky tension mes asaj që është e përbashkët për çdo qenie njerëzore dhe asaj që mbetet e papërsëritshme për secilin prej nesh, vendoset në qendër të një reflektimi të thellë mbi këtë ndjenjë.

Në të gjitha kohërat dhe kulturat, dashuria është përkthyer në art, poezi dhe kujtesë, duke shërbyer si një gjuhë universale që lidh njerëzit përtej epokave. Nga vargjet e lashta të Sapphos e deri te sonetet e Petrarkës, përvoja e zemrës që digjet nga e njëjta flakë mbetet e pandryshuar. Megjithatë, ajo që është universale nuk e humb kurrë individualitetin; përkundrazi, çdo përvojë kërkon një shprehje të veçantë.

Përkufizimi i dashurisë ndryshon nga njëri te tjetri, pasi ajo lidhet ngushtë me historinë personale dhe rrënjët e shpirtit. Siç shprehej edhe Marcel Proust, njeriu nuk dashuron kurrë tjetrin në vetvete, por imazhin e tij tek ai. Çdo çift, çdo kujtim dhe çdo frikë krijon një univers unik që nuk mund të përsëritet më kurrë në të njëjtën formë.

Në këtë kuptim, dashuria shfaqet edhe si një akt artistik. Përmes fjalëve të poetëve si Paul Éluard, ajo kuptohet si një univers që zgjidhet çdo ditë për t’u shpikur. Ajo mund të përfytyrohet si një dritë e bardhë që, kur kalon përmes kristalit të individualitetit tonë, shpërndahet në ngjyra dhe spektre të panumërta, duke mbartur gjithmonë erën e shpirtit që e mban.

Në fund, kjo e vërtetë e dyfishtë tregon se dashuria është njëkohësisht e gjithkujt dhe askush nuk e përjeton atë njësoj. Ajo na bën të barabartë në ndjeshmëri dhe krejtësisht të ndryshëm në mënyrën e të qenit, duke përbërë kështu mrekullinë e saj më të madhe.