Vendimi i Italisë për të rikthyer përkohësisht kontrollet kufitare në kuadër të zonës Schengen për udhëtarët që mbërrijnë nga Spanja u nxit nga shqetësimet lidhur me krizën e emigrantëve në Ceuta.
Ministria e Brendshme italiane urdhëroi pezullimin e përkohshëm të regjimit të lëvizjes së lirë Schengen mes dy vendeve, duke vendosur kontrolle “të synuara dhe selektive” për shtetasit jo të Bashkimit Evropian që mbërrijnë nga Spanja.
Qytetarët e BE-së që udhëtojnë mes Italisë dhe Spanjës nuk preken nga kjo masë.
Vendimi u njoftua të enjten në mbrëmje nga kryeministrja Giorgia Meloni dhe zëvendëskryeministrat Antonio Tajani dhe Matteo Salvini, pas mbërritjes së mijëra emigrantëve në enklavën spanjolle të Ceutës në Afrikën e Veriut.
“Pezullimi i përkohshëm i Schengenit me Spanjën është një zgjedhje e domosdoshme për të mbrojtur sigurinë e qytetarëve tanë dhe kufijtë evropianë. Është një masë e parashikuar nga traktatet dhe e bërë e pashmangshme nga situata aktuale”, shkroi Tajani në rrjetin social X.
“Kriza e emigrantëve në Ceuta na kujton se menaxhimi i kufijve të Bashkimit Evropian është një përgjegjësi e përbashkët e vendeve tona. Duhet të punojmë së bashku për të parandaluar hyrjen e flukseve të pakontrolluara të emigrantëve në territorin e BE-së, me të gjitha rreziqet që sjell kjo, përfshirë kërcënimin e terrorizmit, ndaj të cilit duhet të veprojmë pa ngurrim.”
Vendimi u miratua zyrtarisht të premten në mëngjes gjatë një mbledhjeje në Ministrinë e Brendshme, të drejtuar nga ministri Matteo Piantedosi, bazuar në vlerësimet e Komitetit Italian për Analizën e Migracionit dhe Sigurinë Kufitare.
Edhe Franca ka vendosur të forcojë kontrollet përgjatë kufirit tokësor me Spanjën. Presidenti Emmanuel Macron njoftoi se vendi i tij do të mbështesë autoritetet spanjolle në përballimin e situatës emergjente në Ceuta.
Reagimet e Spanjës dhe Bashkimit Evropian
Kryeministri spanjoll Pedro Sánchez reagoi në rrjetin X ndaj vendimit italian, duke deklaruar se “solidariteti dhe empatia janë zgjedhje, por respektimi i traktateve evropiane dhe i fakteve nuk është”. Ai citoi të dhëna të Frontex-it, sipas të cilave Italia regjistroi më shumë hyrje të parregullta emigrantësh se Spanja gjatë periudhës 2021-2026, duke bërë thirrje për “një Bashkim Evropian të fortë dhe të bashkuar”.
Ministri i Jashtëm i Spanjës, José Manuel Albares, dënoi deklaratat e homologut të tij italian Antonio Tajani për pezullimin e marrëveshjes Schengen dhe thirri ambasadorin italian në Madrid për të kërkuar sqarime.
Sipas agjencisë italiane të lajmeve ANSA, Ministria e Jashtme spanjolle theksoi se kriza në Ceuta “nuk ka lidhje me legalizimin e emigrantëve të miratuar nga qeveria spanjolle”, por u shkaktua nga interpretimi i një vendimi të fundit të Gjykatës Supreme për emigrantët që hynë duke notuar drejt Ceutës, situatë që, sipas saj, “u shfrytëzua nga mafiat dhe organizatat kriminale”.
Deri të premten, disa vende të tjera të BE-së iu afruan qëndrimit italian, mes tyre Finlanda, Holanda, Danimarka, Çekia dhe Suedia.
“Spanja ka dështuar plotësisht të mbrojë kufirin e jashtëm të zonës Schengen nga hyrjet e paligjshme. Kjo nuk mund të vazhdojë”, shkroi në X ministrja e Brendshme e Finlandës, Mari Rantanen.
Komisioneri Evropian për Çështjet e Brendshme, Magnus Brunner, deklaroi se “situata në Ceuta është e papranueshme dhe jam në kontakt të ngushtë me autoritetet spanjolle. Ritheksoj se nuk ka lëvizje drejt Evropës kontinentale apo shteteve të tjera anëtare.”
Ai shtoi se Kodi Kufitar Schengen përmban dispozita të veçanta për Ceutën dhe Melillën, ndërsa kontrollet për personat që largohen nga Ceuta mbeten në fuqi, shkruan Euronews.
Në sfondin e fushatës elektorale për zgjedhjet e përgjithshme të vitit të ardhshëm në Itali, propozimi për pezullimin e Schengenit ka nxitur debat të fortë politik dhe ka marrë mbështetje nga disa parti të ekstremit të djathtë në Evropë, përfshirë Tubimin Kombëtar të Francës, Alternativën për Gjermaninë (AfD) dhe Reform UK në Mbretërinë e Bashkuar.
